Hiện nay, nhà máy sản xuất tấm thu điện năng lượng mặt trời đầu tiên của VN (tại cụm công nghiệp Đức Hòa Hạ, tỉnh Long An) đã có sản phẩm cung cấp cho thị trường trong nước và xuất khẩu.

Nhà máy có công suất 3MWp/năm, do Công ty CP năng lượng Mặt Trời Đỏ với 2 đối tác chính là Trung tâm Tiết kiệm năng lượng TP.HCM (ECC) và Công ty TNHH thương mại - kỹ thuật Tân Kỷ Nguyên đầu tư. Sản phẩm chính của nhà máy là những tấm pin mặt trời  có công suất từ 20-175Wp, theo tiêu chuẩn châu Âu.

Ông Diệp Bảo Cánh, Tổng giám đốc Công ty CP năng lượng Mặt Trời Đỏ, cho biết thị trường trong nước ban đầu là nhắm đến vùng nông thôn, ở những nơi chưa có điện lưới quốc gia. Gần đây, trước tình hình thiếu hụt điện dẫn đến cúp điện liên tục, nhiều người dân ở thành thị và các doanh nghiệp cũng đã bắt đầu quan tâm. Tuy nhiên, hiện thị trường trong nước tiêu thụ chỉ khoảng 40%, còn 60% dành cho xuất khẩu. Ông Cánh cho hay sản phẩm đã được xuất khẩu rất ổn định sang Campuchia và các nước châu Âu, châu Mỹ.

Bốn loại thiết bị chính

Do chưa được phép hòa vào lưới điện quốc gia như ở các nước nên tại VN hiện nay, để có hệ thống điện mặt trời, phải đầu tư cả bộ gồm 4 loại thiết bị chính là: tấm pin, bộ điều khiển sạc, bộ biến điện (DC-AC inverter) và bộ bình ắc-quy, trong đó có 2 bộ phận đắt tiền nhất là tấm pin và bộ bình ắc-quy. “Nếu được phép hòa vào lưới điện, chúng ta sẽ không phải tốn tiền cho bộ bình ắc-quy trữ điện và một số thiết bị, như vậy giá sẽ giảm xuống phân nửa”, ông Cánh nói.

Sản xuất pin mặt trời Redsun tại cụm công nghiệp Đức Hòa Hạ, tỉnh Long An

Theo ông, việc đầu tư hệ thống điện mặt trời với quy mô như thế nào là tùy thuộc vào nhu cầu sử dụng điện của hộ gia đình, cơ quan, doanh nghiệp. Đối với những công sở, văn phòng làm việc nhỏ, ít người, có thể đầu tư một hệ thống điện mặt trời có công suất từ 1-3kW, giá mỗi kW khoảng 120-150 triệu đồng, diện tích giàn pin từ 8-25m2. Những văn phòng, công sở có nhiều người làm việc, có thể lắp đặt hệ thống khoảng 10kW, giá khoảng 1 tỉ đồng, diện tích giàn pin chiếm khoảng 80m2.

Đối với hộ gia đình, nếu dùng để thắp sáng 2 bóng đèn compact tiết kiệm điện loại 14W, 1 tivi 21inch (110W) và 1 chiếc quạt bàn (40W), thì có thể đầu tư hệ thống có công suất 170Wp, giá 1.468 USD. Hệ thống nhỏ này mỗi ngày có thể sản suất được khoảng 0,7kWh điện. Còn hệ thống lớn hơn một chút, có công suất 340Wp, giá 2.702 USD, mỗi ngày sản xuất được khoảng 1,4kWh điện, có thể dùng liên tục trong 5 giờ liền để thắp sáng 6 bóng đèn  compact tiết kiệm điện, 1 máy cassette, 1 quạt bàn và 1 chiếc ti vi màu.

Một cán bộ kinh doanh của Công ty CP năng lượng Mặt Trời Đỏ cho biết, nếu muốn sử dụng thêm máy điều hòa nhiệt độ có công suất 1HP, thì phải đầu tư hệ thống điện mặt trời có công suất trên 1kW, tốt nhất là 3kW (giá khoảng 450 triệu đồng).  Một hệ thống pin mặt trời có công suất 1kW có thể sản suất bình quân khoảng 4kWh điện trong 1 ngày.

Nguyên lý hoạt động

Tấm pin năng lượng mặt trời là hệ thống các tấm vật liệu đặc biệt có khả năng chuyển đổi quang năng của ánh sáng mặt trời thành điện năng. Tấm pin có cấu tạo là những tế bào quang điện có hiệu suất cao, công suất từ 20 - 175Wp và có tuổi thọ trung bình là 30 năm.

Đi cùng các tấm pin là bộ điều khiển sạc, có chức năng sạc điện cho ắc-quy, đồng thời bảo vệ cho ắc-quy chống nạp quá tải và xả quá lâu, giúp tăng tuổi thọ của ắc-quy và nâng cao hiệu quả sử dụng của pin mặt trời. Bộ điều khiển còn cho biết tình trạng nạp điện của pin mặt trời vào ắc-quy cho người sử dụng kiểm soát được các phụ tải. Mạch bảo vệ của bộ điều khiển sẽ thực hiện việc ngắt mạch khi bộ điều khiển xác nhận bình ắc-quy đã được nạp đầy hoặc điện áp bình quá thấp. Hệ thống còn có bộ biến điện, để chuyển đổi dòng điện 12V DC từ ắc-quy thành dòng điện AC (110V, 220V), có công suất từ 0,3-10kVA.

Những tấm pin mặt trời thường được lắp thành giàn trên mái nhà hoặc trên sân thượng. Khi mặt trời chiếu vào giàn pin này, ánh sáng sẽ được biến đổi thành điện năng, tạo ra dòng điện 1 chiều. Dòng điện này được dẫn tới bộ điều khiển là một thiết bị điện tử có chức năng điều hòa tự động quá trình nạp điện vào ắc-quy ra các thiết bị điện 1 chiều (DC).

Trường hợp công suất giàn pin đủ lớn, trong mạch điện sẽ được lắp thêm bộ chuyển đổi điện, để chuyển đổi dòng 1 chiều thành dòng xoay chiều (AC), chạy được thêm nhiều thiết bị điện gia dụng như đèn, quạt, radio, tivi, tủ lạnh...

Theo Báo Thanh Niên