Theo đánh giá của các chuyên gia nước ngoài, tăng trưởng kinh tế của VN là đáng tự hào nhưng tăng trưởng điện theo biểu đồ dốc thì quả là điều bất bình thường. Chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm 2010, tăng trưởng điện trong lĩnh vực công nghiệp so với năm 2009 đã tăng 20,69%. Các chuyên gia đều cho rằng tiết kiệm điện là yêu cầu cấp thiết nhằm đáp ứng nhu cầu sản xuất và sinh hoạt, đảm bảo sự phát triển bền vững của năng lượng. Cùng với việc đầu tư phát triển nguồn năng lượng mới, năng lượng tái tạo thì tiết kiệm năng lượng, tiết kiệm điện là yếu tố quan trọng nhằm cân bằng cung cầu năng lượng ở nước ta hiện nay.

Theo EVN, việc áp dụng các biện pháp tiết kiệm điện không khó nếu chúng ta hiểu tiết kiệm điện mang lại vốn đầu tư xây dựng cho các nhà máy và lưới điện, giảm sức ép tăng giá lên người tiêu dùng, bảo tồn tài nguyên cho tương lai và giảm tác động đến môi trường sống như đất, nước, rừng...

Thực tế thời gian qua, nhiều nơi đã cân đối việc sản xuất và tiêu dùng hợp lý, tránh được tình trạng cắt điện luân phiên. Hải Phòng và Ninh Bình là hai tỉnh duy trì được điện khá tốt trong tháng cao điểm mùa khô (tháng 6/2010). Việc điều tiết, tiết kiệm điện trong công nghiệp, xây dựng và sinh hoạt là điều có thể làm được. Tuy nhiên, đa số các địa phương trên cả nước chưa tính được điều này, nhất là khi mùa cao điểm kết thúc cũng là lúc xi măng và thép tuyên bố thừa sản lượng. Việc lên kế hoạch sản xuất như thế nào để hài hòa lợi ích cho người tiêu dùng điện là điều cần làm trong thời điểm khan hiếm điện do nhu cầu tăng cao và khan hiếm nhiên liệu.

Hiện nay, các cơ quan công sở, xí nghiệp, chiếu sáng công cộng sử dụng điện còn lãng phí. Cơ quan công sở tiêu dùng điện khá tiêu tốn và chưa có ý thức tiết kiệm điện. Trong các xí nghiệp, nhà máy tiềm năng tiết kiệm năng lượng chiếu sáng còn khoảng 10%, chiếu sáng công cộng, dân cư cũng còn tiềm năng lớn tiết kiệm điện.

Ông Trịnh Ngọc Khánh - Trưởng ban Kinh doanh EVN cho rằng, nếu ý thức người sử dụng điện nâng cao thì tiết kiệm điện ở các lĩnh vực chiếu sáng công cộng, cơ quan công sở, hộ gia đình sẽ đem lại nguồn điện đáng kể. Ví dụ như chọn mua và sử dụng các bóng đèn compact tiết kiệm điện, sử dụng điều hòa luôn ở 25 độ C, sử dụng bình nước nóng năng lượng mặt trời, khi không dùng các thiết bị điện ở văn phòng hay hộ gia đình thì tắt nguồn để tiết kiệm điện...

Ðể sử dụng tiết kiệm điện hiệu quả, cần tổ chức khảo sát, đánh giá sử dụng điện năng ở các lĩnh vực sản xuất, từ đó đề ra các giải pháp thực hiện. Xây dựng định mức tiêu thụ năng lượng cho từng loại sản phẩm, kiên quyết không nhập khẩu những dây chuyền lạc hậu, tiêu tốn năng lượng; khuyến khích và có chính sách hỗ trợ hợp lý trong việc ứng dụng, nhập khẩu thiết bị, công nghệ hiện đại tiêu tốn ít năng lượng. Ðối với điện chiếu sáng đô thị cần nghiên cứu, bố trí chiếu sáng hợp lý, hiệu quả, lắp đặt các thiết bị cảm biến, đưa vào sử dụng những loại đèn tiết kiệm điện.

Ðẩy mạnh các cuộc vận động sử dụng tiết kiệm điện với các hình thức, biện pháp đồng bộ, thiết thực, hiệu quả ở các cơ quan, công sở và thu hút các hộ gia đình, mọi người dân thực hiện. Đặc biệt, để tiết kiệm điện được nhận thức sâu rộng và trở thành phong trào lớn mạnh trong xã hội thì vai trò, trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức trong việc tham mưu, nghiên cứu, đi đầu trong việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả càng có ý nghĩa quyết định.

Hiện nay, EVN đang hỗ trợ chương trình sử dụng bình nước nóng năng lượng mặt trời, hỗ trợ 1 triệu bóng đèn compact tiết kiệm điện, triển khai nhiều chương trình truyền thông tiết kiệm điện... Với những nỗ lực đó, EVN hi vọng người dân chia sẻ khó khăn với ngành điện thông qua việc hình thành ý thức tiết kiệm điện.

Hoàng Oanh